په شپږو مياشتو کې ۲۱۷۵ امريکايي چاپې او ۲۶۱ بمونه په چا؟

خالد رعد

روان ۲۰۱۷ ميلادي کال په داسې حال کې په تيريدو دی چې په ۱۲ مياشتنۍ موده کې يې د امريکايي اشغالګرو او غلامانو لخوا زرګونه حملې او بمبارونه د هيواد په کليو بانډو ترسره شول او سلګونه کليوال، ښځې او ماشومان پکې په شهادت ورسيدل. په تېره بيا چې د ټرمپ له لوري د افغانستان او سيمې اړوند نوې ستراتيژي اعلان شوه، د اشغالګرو په ړندو بمبارونو او وحشيانه چاپو کې لا زياتوالی ليدل کيږي.

په اګست مياشت کې رسنيو راپور ورکړ چې يرغلګرو امريکايانو يوازې په ياده مياشت کې د هيواد په بيلابيلو سيمو ۵۵۵ بمونو ورولي دي، په همدې مياشت کې په افغانستان کې د قاطع ملاتړ ماموریت یو ویاند بیل سلفن وويل چې د ۲۰۱۷ کال د پیل راپه دېخوا یې ۲۴۰۰ بمونو غورځولي دي.

دغه راز په سپتمبر مياشت کې خبر ورکړل شو، چې ۷۵۱ بمونه د اشغلاګرو له لوري لويدلي، دغه شمېره يوازې د هغو بمونو وه، چې د ائتلافي ځواکونو د مشترکې قومنداني په رهبري غورځول شوي وو.

موږ د دې ټولو بمباريو نتائج مشاهده کړل چې څومره زيان يې طالبانو او يا د دوی په اصطلاح نورو تروريستي ډلو ته اړولی دی. موږ وليدل چې د يادو بمباريو ټول قربانيان ملکي بې دفاع خلک و چې په ځاني زيان سربېره يې ورته له زغمه وتلي مالي زيانونه هم واړول او آن په کندز، اروزګان او فارياب کې خو يې نيم کلي هوار او ډير يې د اور خوراک کړل.

دا يوازې د بمباريو هغه شمېرې دي چې اشغالګرو په خپل وخت رسماً منلې دي او د دوی د ادعا له مخې ګټورې پايلې يې لرلې دي. له دې علاوه د ځينو په اړه يې مطلق انکار کړی او د ډيرو يې يوازې د ژبې په سر معافي غوښتې ده او د کابل د غلامې ادارې سرخيلو خو يې په اړه يا د خوشحالۍ اظهار کړی او يا يې سکوت ښه ګڼلی، آن په هغو بې هدفه بمباريو يې هم پټه خوله بهتره بللې چې د دوی له لوري څو تيروتي ځوانان يې ښکار شوي دي.

د امريکا په قانون کې دفاع وزارت دنده لري چې د خپلو ټولو بهرنيو ماموريتونو او په ځانګړي ډول په افغانستان کې د خپل ماموريت شپږ مياشتينی يا د دوی په اصطلاح Semiannual (نيم کلنی) راپور کانګريس ته ورکړي، ياد وزارت څو ورځې وړاندې د روان ۲۰۱۷ عيسوي کال د وروستيو شپږو مياشتو راپور د ENHANCING SECURITY AND STABILITY IN AFGHANISTAN (په افغانستان کې د امنيت او ثبات ټينګښت) تر عنوان لاندې کانګريس ته وړاندې کړ.

دغه راپور چې د ۲۰۱۷ کال د جون له ۱ نه د نومبر تر ۲۴ پورې په افغانستان کې د ائتلافي ځواکونو د فعاليتونو په هکله ترتيب شوی، د امريکا د دفاع وزارت په رسمي ويب پاڼه نشر شوی دی، په راپور کې د بهرنيو او کورنيو عسکرو نظامي فعاليتونه په مفصله توګه ياد شوي دي.

په راپور کې راغلي چې ائتلافي ځواکونو او کورنيو ګوډاګيانو يې د هيواد په بيلابيلو برخو کې د جون مياشتې له اولې د نومبر تر ۲۴مې پورې ۲۱۷۵ چاپې وهلې او ۲۶۱ بمبارونه يې کړي دي، چې ډېرې کمې يې د ائتلافي ځواکونو له ملتيا پرته د کورنيو سپيشل فورس عسکرو لخوا ترسره شوې دي.

د راپور په يو تفصيلي پاراګراپ کې ويل شوي چې دغه چاپې او هوايي حملې د دوی په وينا په طالبانو، داعش او نورو تروريستي ډلو انجام شوې او دغه راز پکې ادعا شوې چې ځاني زيان يې هم ورته اړولی دی.

د امريکايي دفاع وزارت د راپور له کتلو وروسته مې الاماره پاڼه کې د دروند ليکوال سيد سعيد د مياشتنيو ليکنو لړۍ (جنګي جنايتونه) وکتل او ومې ليدل چې په تيرو شپږو مياشتو کې چې چا ته د يرغلګرو او ګوډاګيانو لخوا د مال/ځان زيان اوښتی، ټول ملکي وګړي دي. لوستونکي کولی شي چې د يادې لړۍ د نوم په سرچولو سره د اشغالګرو د ماموريت لاسته راوړنې!!؟ د کره او رښتينې منبع له لارې وګوري.

که وپوښتل شي چې دغه هوايي بريدونه او چاپې په کومو ځايونو کې ترسره شوې او د مخالف جهت مالي يا ځاني زيانونه کوم دي؟ د ائتلافيانو په شمول به يې ګوډاګيان يو هم ځواب نشي کړای. د دې سوال ځواب يوازې له بې دفاع او مظلوم ولس سره دی، ملت خبر دی چې د دې چاپو او بمباريو قربانيان څوک دي، څومره دي او ولي دي؟ او په آينده کې به يې د بې ضميره ګوډاګيانو له لاسه څوک ښکار کيږي؟ معلومه خبره ده چې په دې بريدونو کې ٪۹۹ فصده ولسي وګړي تلف کيږي.