افغانستان

نن پر داود خان د کودتا یو څلوېښت کاله پوره شول

نن ټکی اسیا (شنبه، ۷غويی، ۱۳۹۸ل): پوره یو څلوېښت کاله وړاندې د ثور پر اوومه «۱۳۵۷ل/۷/۲» د خلق ډیموکراټيک ګوند پلویانو پر سردار محمد داود خان کودتا وکړه، چې د روان خونړي وضعیت پړه هم پر همدې پېښه ور اچول کېږي.

دا کودتا پخپله د داود خان له کودتاه پنځه کاله وروسته، وشوه؛ سردار محمد داودخان په ۱۳۵۲ل کال چنګاښ میاشت کې پر محمد ظاهرشاه کودتاه وکړه او جمهوریت يې اعلان کړ.

دا چې د داودخان او خلق ګوند تر منځ ناندرۍ پر څه راپورته شوه، د همدې کودتاه شریک شاه نواز تڼی وايي دوی د کودتاه کوم پلان نه درلود، خو داودخان وار لومړی کړ او د ګوند ځينې مشران يې ونیول.

حکومت حفیظ الله امین، ببرک کارمل، ډاکټر شاه ولي، عبدالحکیم شرعي جوزجان، سلېمان لایق، غلام دستګیر پنجشیری ، محمد حسن ضمیر او بارق شفیعي چې د خلق ډیموکراټیک ګوند غړي و، ونیول.

Comonisum-Afgh
د روسي ښکېلاک افغان ملګري

اصلاً د حکومت او خلق ګوند تر منځ اوبه وروسته له هغه خړې شوې چې د دې ګوند غړی میر اکبر خیبر ووژل شو.

سید محمد ګلاب‌زوی وايي، د خیبر وژنه، که څه هم قاتل يې معلوم نه شو؛ د دې علت شوه چې ګوند لاریونونه وکړل او داودخان په قهر شو، دې وضعیت اوبه خړې کړې.

پر ارګ د ثور پر اوومه د پنجشنبې ورځ شاوخوا یوولس نیمې بجې د توپ وار وشو، تیاره ماښام لا هم د حکومت ساتونکو جګړه کوله، خو ماخستن مهال له ملي راډيو ټلویزون د زري دارو قواو قومندان جګړن اسلم وطنجار اعلان وکړ:
«د لومړي ځل لپاره د افغانستان په تاریخ کې د سلطنت، ظلم، اسبتداد وروستنۍ بقایه او د نادرخان د کورنۍ قدرت پای ته ورسېد او ټول دولتي قدرت ولس ته لاس ته ورغی، دولتي واک په بشپړ ډول د انقلابي شورا په واک کې دی.»

له کودتاه وروسته نور محمد تره‌کی د ګوند منشي او ولسمشر وټاکل شو، لنډه موده کې يې حفیظ الله امین خوله ور پټه کړه او پخپله يې د واک اعلان وکړ.

د کودتا پر کال څو میاشتې اوښتې وې، چې ببرک کارمل له شوروي نه؛ د حکومت اعلان وکړ او د روسانو پر ټانګونو سپور کابل ته ننوت. «۱۳۵۸ل/۶۰/۱۰»

ياده دې وي د روسي يرغل په پايله کې افغان ولس ته پر درنو زیانونو سربېره ۱۴۴۵۰ شوروي عسکر وژل شوي، ۴۹۹۸۰ تنه نور ټپيان او ۳۳۰ تنه ژوندي لا درکه دي.

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
1 Comment
زړو
نویو ډیرو خوښو شویو
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
غ.حضرت

د لیکنی عنوان لږ غوندی بې خوندی ښکاری.کودتاه د داوود پر وړاندی نه بلکه د افغان د ټولی مادی او معنوی شتمنۍ پر ضد وه.
د ثور اوومه یوه ستره فاجعه وه چي ویرانوونکی ځګونه ئې اوس هم زموږ د سیاسی- اجتماعی ایشېدلی دیګ تر څنډو را بهیږی.
د ثور کودتاه که څه هم موږ بد وځپلو خو د کمونسټی نړۍ د ستری رسوائي او حتی د هغوی د نابودۍ سبب سوه.

Back to top button
1
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x