ادبي لیکني

لوی لیکوال استاد محمد اصف صمیم – دویمه برخه

لیکوال: غیاث الدین

د محمداصف صميم ژور نالستي اومطبوعاتي هڅې:
1. دسپيدې مجلې دپوهنې په نامه مجله درې مياشتينى خپرونه دصميم صيب په                  مديريت خپريدله.
2. ادبي او كلتوري خپرونه، چې پيښور كې دافغانستان دكلتوري ټولنې له خوا                   خپريدله، چې تر۱۵  گڼو پورې خپرونې لري. صميم صاحب يې مدير مسؤل ؤ.
3. ګندهار كلتوري او ادبي مجله، چې دننګرهار ادبي او فرهنګي ټولنې له خوا دوه               مياشتينېى خپرونې ۱۴ ګڼې خپرې شوې صميم صيب يې مدير مسئول وه .
4. دوحدت اسلامې  جريده په پيښور كې  دافغانستان دمجاهدينو اسلامې اتحاد له خوا خپريده ، صميم صيب يې مدير ؤ  .
5. دقيام حق مياشتنې مجله چې دافغانستان دمجاهدينو اسلامې اتحاد له خوا خپريده ، صميم صيب يې دمرستيال دنده په غاړه لرله .
6. دتهران راډيو دپښتو خپرونې وياندې .
داستاد محمد اصف صميم داثارو پيژندګلوي
الف : څيړنې :
۱ – درحمان بابا دديوان نومښود (۱۳۶۵ ) لمريز كال .
۲ – رحمان بابا فرهنګ
۳ – مړه يې مه بولې ژوندي دي (دوه ټوكه ) لومړى ټوك ( ۱۳۶۵ ) لمريز كال .
7. ګام پر ګام له خوشحاله سره (۱۳۷۹ ) لمريز كال
8. دپټې خزانې ميزان، رښتيا ميزان دى؟ (۱۳۶۹ ) لمريز كال
9. دلرغونې شاعرۍ ګړنې (اصطلاحات) (۱۳۷۸ ) لمريزكال
10. دعبدالحميد مومند كليات، سريزه، څيړنه، سمون او ويبپانګه ۱۳۸۳ لمريزكال
11. دعبدالحميد مومند فرهنګ (۱۳۸۱ ) لمريزكال
12. وييزمه يرمه (لغوي پانګه) (۱۳۸۱ ) لمريزكال
13. پښتو نامې (۱۳۸۵ ) لمريزكال
14. دڅلورم ټولګي له پاره پښتو لوست (۱۳۶۷ ) لمريزكال
15. دشپږم ټولګي له پاره پښتو لوست (۱۳۶۷ ) لمريزكال

ب – ژباړې
۱ – رښتيا كيسې ( ۱۳۶۴ ) لمريز كال
۲ – دپيغمبرى مكتب اتلان (۱۳۸۲) لمريز كال
۳ – وهابيت
۴ – دافغانستان ميړنې
۵ – رښتيا خبرې  (۱۳۸۲ ) لمريز كال
۶ – دمذهب په جامه كې داستعمار مزدوران و ۱۳۶۹ لمريز كال
ج  – نا چاپ اثار :
۱ – دحمزه شينوارى كليات ( دوه ټوكه ) سريزه ، څيړنه ، سمون ، او ويپانګه
۲ – شاعر دشاعر په هينداره كې
۳ – خوشحال اوښځمنې
۴ – دلرغونې شاعرى  متلو نه
۵ –  روښانې ورحانې فرهنګ ( دوه ټوكه )
۶-   دلرغونې شاعرى غورچاڼ
محمد اصف صميم دليكوالى په ۲۳ كلنه دوره كې په پوره غور اوزيا ر سره يولړ اثار ليكلې .، څيړلې اوژباړلې دي .
دتحقيقې اثارو له جملې څخه يې يوهم درحمان بابا دديوان نومښو ددى ، داكتاب په جدون پريس پيښور كې په ۲۲۴ مخونو كې په ۱۹۸۶ م كال كې چاپ شوې دى .
په دغه كتاب باندې مختلفو ليكوالو  سريزې ليكلې دي .
درحمان بابا ادبي  جرګې سريزه .
دقلندر مومند مقدمه
دحبيب الله رفيع سريزه .
دغه كتاب  درې برخې لري .
لمړى برخه  : د ځاى نومونه
دوهمه برخه : د وګړو نومونه
دريمه برخه : خيلونه اوقومونه
مونږ ټولوته څرګنده ده چې (( پټه خزانه )) دارواښاد هوتك يو باارزښته  اثر دى ، خوپه تيروكلونو كې ځينې  پښتنو ليكوالانو په دې اثرباندې ځينې نيوكې كړي دي ، خو ددې ادبې  تذكرې داصالت  په حق  كې بيا ځينو نورو ادبياتو د پټي حزانې د مخالفينو خورا كلك جوابونه وويل،په دې جنګ كې ښاغلي محمد آصف صميم د يوه با احساسه غوندې بي برخي پاتي نشو.
د ښاغلي زرين انځور سره ئي په گډه د پټي خزانې په دفاع كې ( پتې خزاني ميزان رښتيا ميزان دي) ترعنوان لاندي د قلندر مومند د ځينو اعتراضاتو خورا ممدلل جوابونه وويل.
د ښاغلي آصف صميم او زرين انځور دغه خوندور كتاب چې ۱۶۲ ميلادي كال د مې په مياشت كې د دوي شخصي لگښت په پيښور كې چاپ شو.
په دې كتاب كې د ښاغلي صميم اوانځور صاحب په لاندې ډول برخه وال دي:
سريزه
۱- پټه خزانه (( فې الميزان (( دليكوال  محمد اصف صميم
۲ – د(( پټه خزانه فې الميزان كې دپرڅيړندود څو عمومې ټكې ، ليكوال : زرين انځور
۳ – په ( پټه خزانه كې فې الميزان كې تحقيقې انحرافات  : ليكوال محمد اصف صميم .
۴- دپټه خزانه فې الميزان كې ديوشك  په ځواب كې ، دليكوال زرين انځور . ((۲))
محترم استاذ محمد اصف صميم  دګټورو اثارو له جملې څخه  يوهم (( ګام پر ګام له خوشال سره)) كتاب دى  په دې كتاب كې  دلوى خوشحال خان لنډ كرونولوژي )
Chronology راغلې ده
دښاغلې صميم صيب داكتاب  چې د( ۱۰۰  )  په شاخواكې مخونه لري ، په ۱۳۷۸ لمريزكال كې په جرمنې كې دافغانستان دكلتورې ودې  ټولنې  له خوا خپور شودى داكتاب  په څوبرخو ويشل شوى دى ، چې هر ه برخه كې  ځانګړې معلومات نغښتې دي دخوشحال پيژندنې په لړكې يوګټور كتاب دى .
په دې كتاب كې لاندې موضوعات شامل دى .
ګام پرګام له خوشحال سره ( خوشحال كرونولوژى )
دخوشحال دژبې ټوپك
دقرانې ايتونو نيمګړې اوناسمه  ضبطونه
خوشحال  اوكتابونه
خوشحال اوشاعران
څرنګه يوه ژبه دلغوي زيرمو په واسطه  ښه پوره بډايه اوغښتلې ژبه ګڼل كيږي.
همداراز ليكوال هغه وخت دخپلو هڅو اوكوښښونو څخه برياليتوب  ترلاسه كولاى شي چې دلغوي زيرمو خاوند واوسي .
دمحمد اصف صميم دڅيړنو اوپلټنو ستره  سرمايه وييزيرمه ( لغوى پانګه ) په نوم اثر دې ، داثر داحسان خپرندويه ټولنې له خواپه كال ۱۳۸۱ هجرې لمريزدچنګاښ مياشت كې چ اپ شوې دى چې ( ۲۴۴ ) مخونه  لري .
په دې كتاب كې لاندې موضوعات  شامل دى .
يادٰٰښت
خپلې خبري
سريزه
د(( الف )) نه تر ((ى )) پورې په ترتيب سره دلغاتو دمعناوٰښوونه اشعاروكې .
ښاغلې صميم صيب دپښتو دكلاسيكو شاعرانو له ادبې ګلدستوڅخه يوزيات  شمير قادر اوګران لغات راويستلې اوبيا يې په خپل دې خوندور كتاب كې دفونيمېكې شكلونو په ملتيا دالفباء په ترتيب زيرمه  كړي دي .
په دې كتاب يوه لويه ښيګڼه داده چې دهر تورې په مخ كې څوڅو معناوې راغلې دي .
اوبياښاغلې ليكوال دهرتورې ترمعنا لاندې  دمطلب دروښانولو په خاطر دپښتو دپخوانيو متلونوڅخه داشعر په زړه پورې  بيلګې راوړي دي ، دسارې په ډول :
خپلول : بندول ، تړل ، ښكيلول
تورې زلفې زمځيرونه                   عاشقانو په خپلوې (۲)
ښاغلې محمد اصف صميم صيب دعبدالمجيد مومند په فرهنګ په كښلو سره دهر چا لويه ستونزه درمل كړله .
صميم صيب دغه علمې كتاب  چې ( ۱۶۳ ) مخونه لري د((احسان خپروندويې ټ،لنې په۱۳۸۱ هجري لمريز كال دادب و مينانو ته ديوه ګلالې سوغات په توګه  په دې كتاب كې ښاغلي صميم دعبدالحميد بابا دټولو  اثارو لكه درومرجان  ، نيرنګ ، عشق ، شاه وګدا ، اوشريعت دلاسلام څخه دپښتو عربې  ، فارسې ګران تورې را ايستلې اوبيا يې دحميد بابا اشعارو په ملتيا په دې (( فرهنګ حميدكې دالفبا ء  په ترتيب خوندې كړي دي .
په دې كتاب كې ښاغلې صميم دعبدالحميد بابا دټولو اثارو لكه : درمرجان ، نيرنګ عشق ، شاه وګدا اوشريعت الاسلام څخه دپښتو ، عربې ، فارسي ، ګران توري  را ايستلې  اوبيا يې  دحميد بابا داشعارو په ملتيا په دې (( فرهنګ حميد (( كې دالفباء  په ترتيب خوندې كړي دي .
دكتاب په شروع كې ښاغلې عبدالهادي ملاخيل له خوا د(( خپرندويې ټولنې يادداشت اوبيا ورپسې دعبدالحميد مومند ژوند اثار اوفرهنګ ترسرليك لاندې دصميم صيب سره خبرې  راغلې دي .
دښاغلي محمد آصف صميم دټولونواوڅيړونوجمله اثاروڅخه يو هم مړه يې مه بولى ژوندي دي اثردى .داكتاب دافغانستان دجهادي څيړنو مركز له خوا په ۱۳۶۶هجري قمري كال په ۴۹۴مخونو كي چاپ شوي دى.
په دي كتاب كي دڅلورزرو جهادي شهيدانو لنډ ژوند ليك ذكر شوي دى  . (دشهيدانو په اړوند لنډ معلومات)
په دي كتاب كې لاندې موضوعات شامل دي  .
سريزه
دشهيدانو ژوند ليك .
ښاغلي آصف صميم د((پښتو نامې )) تر  سر ليك لاندې يو كتاب څيړلي دى .دا علمي كتاب په پيښور كې د((دانش خپرندويې ټولنې ))له خوا په ۱۵۴مخونو كې په ۱۳۸۵هجري لمريز |۲۰۰۶ميلادي كال كې چاپ شوى دى .
ښاغلي صميم صيب  په دې كتاب كې دپښتو او درى ژبو شاعرانو او ليكوالانو هغه اثار چي په ((نامه ))پاى ته رسيدلي دي  .
هغه ټول يې راټول كړي او په خپل دې ارزښتمن كتاب كې ور څخه يادونه كړې ده .
دالفبا په ترتيب يې پكې په ځاى كړي دي.
عبارت دي له :
اخلاقنامه .
راز نامه
پښتو نامه
تولد نامه
داستاد محمد آصف صميم دتاليفي (ژباړې) اثاروله جملې څخه يو هم د((رښتيا خبرې ))كتاب دى  .دانورلحق روفې دغه ليكنې دصميم صاحب له خوا ژباړل شوې دي .
دښاغلې صميم صاحب داكتاب دختيځ بيا رغونې اداره( كور ) له خوا په ( ۱۰۱ ) مخونو كې په ۱۳۸۲ لمريز / ۲۰۰۳ ميلادې كال كې چا پ شوې دې .
په دې كتاب كې لاندې موضوعات  شامل دې .
سريزه
دژباړنې په جامه كې زما څو يادونې !
الله ج يو دې
دخداى ج  خاص نبيا ن  اورسولان
اوداسې نور هغه موضوعات  چې اسلام غښتلې كوي .
دښاغلې اصف صميم بل ژباړل شوې اثر ددمذهب په جامه كې داستعمار مزدوران په نوم ياديږي .
ددې كتاب ليكوال انګليسې جاسوسې نوميږي ، چې دصميم صيب په مستعار نوم ژباړل شوې دى .
داكتاب ملامشك عالم خپرونې له خوا په ( ۹۶ ) مخونو كې په ۱۳۶۹ لمريز كال كې چاپ شوې دى .
په دې كتاب كې لاندې موضوعات دخپل دى .
سريزه
يادښتونه
دقران اوسنتو داحياپه نامه دوهابيت مفكوره رامنځ ته كول  .

پاتې شته…

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
Back to top button
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x