نظــر

صلح با طالب جلوگیری از جنگ نیابتی دوم  

عبدالباری عارض

در دهه ایکه گذشت حاکمیت ظاهرا از یک جناح که طالب نامیده میشد به تهدید مواجه بود. ناتو در جوار دولت در جهت رفع این خطر مساعی مشترک داشتند اما این تهدید نه تنها مهار نشد بلکه مقاومت طالب درز های را در نظام ایجاد کرد خاصتا در حاکمیت کنونی این درزها منجر به اقدامات عملی دو تیم حاکم علیه یکدیگر گردیده امور امنیتی ، انکشاف اقتصادی و تقویت ساختارهای اجتماعی را به تاخیر انداخته است بدین ترتیب در جوار یک تهدید طالب ، تهدید دیگری برای رهبری کنونی و حتی امریکایها در داخل نظام تبارز کرده است اختلاف دو جانب در دولت در هر موضوع خورد وبزرگ  فضای سیاسی حاکم بر کشور را مکدر ساخته است اخیرا بمبارد زراد خانه ولسوالی بایان ولایت پروان توسط امریکایها اغاز و انجام ماجرا نیست بلکه تضادها در عرصه های مختلف تشدید و عمیق خواهد شد.

 در بُعد منطقوی تاریخ بار دیگر رقم میخورد و روسیه دارد پا فراتر از ابعاد خود میگذارد اگر این فرا رفتن به منظور دفاع در برابر تهدید ایالامتحده امریکا هم باشد زمینه استخدام افغانان ضعیف النفس را مساعد خواهد ساخت گزینه اولی برای روسیه  جلوگیری از نفوذ داعیش به اسیای میانه و ایجاد مشکلات در برابر امریکا در افغانستان است و رقابت درین معرکه را در استخدام بازیگران افغانی جستجو مینماید. متاسفانه جنگهای چهل ساله یک قشر جنگ طلب و منفعت جو را پرورش داده است که هیچگونه پابندی به منافع ملی کشور ندارند .  اگر قبلا حزب دموکراتیک خلق از منابع روسها تمویل می شدند بعید نیست که اکنون تنظیم ها دست به دامان روسیه برند، روسیه از انکشاف تحرکات داعیش در شمال افغانستان نگران بوده انرا تهدید سازمان یافته علیه خودش تلقی مینماید لذا بعید به نظر میرسد که روسیه دست زیر الاشه نشسته تماشا کند همین اکنون دید باز دید با عده ای از افغانان مینمایند تا میدان جنگ را با داعیش  دورتر از سرحدات کشورهای اسیا میانه در محدوده شمال افغانستان متمرکز نگهداشته از نفوذ آن به اسیا میانه و سرحدات روسیه جلوگیری نمایند همینجا است که با وعده و وعید به حلقات معلوم الحال مقدمات جنگ نیابتی دیگری فراهم میگردد که بازیگران ان هم زورگویان دیروز خواهند بود.

هندوستان کشور بازیگر دیگر در منطقه است که از زمان جنگ داخلی جمعیت اسلامی و شورای نظار را حمایت مالی و تسلیحاتی نموده بازیگر مهم جنگ نیابتی در افغانستان پنداشته شده است . هندوستان در اثر تحولات اخر در افغانستان و تغیر حاکمیت، به نگرانی منافع خود را نظارت مینماید و اگر فرصت حفاظت منافع شان ایجاب نماید از استخدام و تقویت ارتباطیان در کابل دریغ نخواهد کرد به همین ترتیب ایران تضاد سابقه ای شان را با امریکا، در افغانستان توسط عُمال خویش دنبال نموده است در حقیقت از وقتیکه امریکا و ناتو پا به افغانستان گذاشته برای ایران چانس طلایی در جهت دست درازی به افغانستان مساعد گردید تظاهرات یک هفته قبل در کابل که ده ها عکسهای خمینی و رهبران ایرانی را انتقال میداد، مبین این حقیقت است. خلاصه در مجموع باردیگر جو سیاسی منطقه طوری امده که حلقات اجیر ازین فرصت برای بر افروختن مجدد اتش جنگ داخلی در کشور جهت تامین منافع بیگانگان، یافته اند. چنانچه مقدمات این کار با ایجاد سلاح کوتهای بزرگ خارج از حیطه صلاحیت دولت فراهم گردیده است.ریس جمهور بر حق صلح با طالب را در الویت قرار داده و این یگانه راه جلوگیری از زورگوییها، انارشی ،فساد و وسعت دخالت خارجیها میباشد.

تعامل نیست که از دریچه ارگ تمامی کمیها و کاستیها در امور حکومتداری رسانه ای شود اما شواهد همه دال بر انست که بر علاوه انکه ډاکتر غنی با روشهای تنظیمهای شریک در دولت در طرز حکومتداری و تمثیل حاکمیت اختلاف عمیقی دارد طوری معلوم میشود که کاسه صبر امریکا نیز از عمل کردهای تنظیم های شریک در دولت در سیزده سال گذشته   لبریز گردیده ناگزیر به گونه ای گوشزد دیپوی اسلحه ای جمعیت اسلامی را در پروان هدف قرار داد. ازینکه این ډیپو یکی از صدها دیپو در کشور است، شاید تاثیر زیادی در کمبود سلاح نه داشته باشد اما بُعد سیاسی قضیه بسیار عمیق و تعین کننده است به این معنی که جمعیت اسلامی و متحدانش را وادار به موضع گیری تلافی جویانه مینمایند و این موضعگیری انقدر ساده هم نیست که در وهم ترسیم اید پس چه به وقوع خواهد پیوست سوالی است که زمان به ان پاسخ خواهد گفت اما انچه که واضح است نیتها در برابر یکدیگر خراب شد و جای اعتماد را شک و تردید گرفت برخی از دولتمردان به حمایت علنی از یک جرم مشهود و عمل خلاف قانون پرداخت و امریکا را نسبت بمبارد این سلاح کوت خارج از چوکات دولت ملامت قرار داد فلهذا قابل پیش بینی است که وضع به همین منوال ادامه یافته نمیتواند.از هنگامیکه عده ای سوار بر طیارات بی ۵۲ از کولاب داخل کشور شدند خاطره کارمل را در اذهان عامه تکرار کرد انگاه که دوشا دوش امریکایها به نام القاعده و تروریست خانه ها و قرات را در قسمتهای از کشور بمبارد مینمودند قابل پیش بینی بود که روزی امریکایان به بمبارد انان نیز مبادرت خواهد ورزید. هرانچه که تاکنون با مردم شده است یکطرف اما کشورهای بزرگ را ببازی گرفتن کشور را غرق در جنگهای جدید مینماید.

واقعا رهبری کنونی با دشوارترین حالت دست و پنجه نرم مینماید از یک طرف اختلافات عمیق و پیچیده دربطن حاکمیت و از جانبی هم موضوع صلح با طالب که سرخط کاری حکومت را تشکیل داده است دو پدیده بغرنج است که در برابر حکومت قرار دارد و تا هنگامیکه این دو پروسه تکمیل نگردیده امکان تامین امنیت ،تکامل اقتصادی و پیشرفت ممکن به نظر نه میخورد با توجه به شرایط کنونی از هر وقت دیگر اشتی با طالب ضرورت است تا جلو تجزیه کشور و نفوذ بیگانگان گرفته شده باشد. شکی نیست که انسجام پروسه صلح با طالب مدیریت مقتدر و قلب بزرگی را ایجاب مینماید ادمهای بزرگ کارهای بزرگی را انجام داده میتواند و انوقت فرا رسیده که بار دیگر مرد بزرگ و با شهامت درین خطه ظهور نماید و این زمینه برای ډاکتر غنی مساعد میباشد با انکه جنگ چهل ساله به این اسانی فروکش نمی نماید مشکل تنها در وجود صلح با طالب خلاصه نمیگردد بلکه قبل از طالب و بعد از ان رقابتهای درونی حاکمیت هم دست کم گرفته نمیشود.

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
1 Comment
زړو
نویو ډیرو خوښو شویو
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
سالم جهادخوش

سوله ضروری ده دافغانانوواحدارمان سوله خوافسوس سی مقتدرقوتونه هیسکله هم سوللی ته ژمن ندی سولی

Back to top button
1
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x