نظــر

تاریخ مهم است (2)

نویسنده : لطف الله خیرخواه
ترجمه : عبید عبیدی

در ارتباط به نظام ، مسوولیت افراد از لحاظ تاریخی این است که ساختار و وحدت نظام را در هر حال حفظ نمایند، به همین قسم برای نظام لازم است که چند ویژگی را در خود بیاورد تا افراد خود را در آغوش خود نگهداشته بتواند.

یک نظام آنقدر ضرورتی که به حفظ و انسجام افرادی خود در وقت ضعف خود دارد، بیشتر ازین در وقت قوت خود میداشته باشد، زیرا دشمنان در وقت قوت یک نظام خواب های زوال این نظام را می بینند و کوشش میکنند که سقوطش دهند .

اگر یک نظام در وقت قوت خود شکار کبر و غرور گردد، زوالش حتمی است. نظام به هر اندازه ای که قوی باشد، باید هر فرد خود را تابع خود بسازد.باید اسبابیکه سبب ایجاد انشعاب و مخالفت میشود آنرا در خود جای ندهد. تاریخ شاهد است که هر نظام قدرتمند تا زمانی پای بر جا مانده است که افرادش از وفاداری او روی نگردانده باشند .

بی وفا گردیدن به نظام به این معنا که بی عدالتی ، بی توجهی و اهمال افراد خود، سبب این میشود یک شخص بر خلاف نظام خود دست به کار شود . بزرگترین سببی که افراد را وا میدارد تا بر سقوط دادن نظام متعهد گردند، بازی کردن به همین اهداف است.باید احتیاط کرد و از تاریخ عبرت گرفت .

درین موضوع ذکر اسباب سقوط دولت اموی لازم است، مورخین درین باره چیزهای زیادی نوشته اند، خوب،مارا چیزی ضرورت است که در مشکل مان به کار میرود، درین رابطه بعضی موضوعات است که میان تاریخ نگاران متفق علیها است، معنایش تنها یک انعکاس تاریخی نیست بلکه یک حقیقت تاریخی است که باید به دقت آنرا مطالعه کرد .

نخستین عامل انقلاب علیه دولت اموی ها کردار انحصاری( در محدوده افرد خود) آنها بود. آنها پست های مهم دولتی را به خانواده خود محدود ساخته بودند. ظرفیت ،کفایت و صلاحیت معیار نبود،بلکه عضویت خانواده اموی مهم بود. اینجا گفتن این سخن لازم است که ، اموی ها شوری را بی ارزش کرده بودند.این یک اصل مهم خلافت است، و سبب رشد و توسعه خلافت راشده هم یک دلیلش این بود. آنها (اموی ها) شوری را به دوشکل بی ارزش کرده بودند،یکی اینکه علمای کرام و محاسن سفیدان را از صحنه دور ساختند و دیگر اینکه اگر مشوره هم میکردند آن را داخل خانه میکردند.

تمام تلاش شان این بود که قدرت اموی حفظ گردد، طبعی است که درین کار شان آنها تنها میشوند،زیرا افراد مخلص اهداف را حفظ می نمایند نه اشخاص را ، و افراد مغرض اگر کسی یا چیزی مفیدتری را ببنید با او یکجا میشوند. کسانیکه اهداف را مراعات میکردند از آنها جدا شدند.

آنهااینقدر خود خواه و منحصر به خود بودند که ، حتی آخرین حاکم شان ( ولید الحمار) به جرم خیرخواهی و نصیحت بعضی بزرگان را به زندان انداخت و این کارش باعث شد که با مرگ حمار قدرت اموی ها هم خاتمه یابد

سومین دلیل استفاده غلط شان از بیت المال بود.استادان سیرت و تاریخ رفتار عادلانه با بیت المال را یکی از اسباب رشد دولت خلافت راشده میدانند.اموی ها واردات بیت المال را محاسبه نمیکردند که از کجا می آید. مامورینش را (دست باز) گذاشته بود ، به هرکس که دلشان می خواست حواله میکردند. مردم از تکس های دولت اموی به تنگ شده بود و همچین صادرات بیت المال را محاسبه نمیکردند که این مال چگوه و به کجا میرود. شهزاده های اموی سهم خود را داشتند.در زمان خلافت هشام ولی العهد وی (ولید الحمار) به اندازه تمام دارالخلافه مصرف داشت. هشام خواست تا ویرا از ولی العهدی دور بسازد و به جایش فرزند خود را تعین کند. با این تلاش ناکامش ظلم کرد و همین باعث سقوط و زوال شان شد .

چهارم دلیل سقوط شان آسایش طلبی شان بود.زندگی نرم و نازک را خوش داشتند.اعضای خانواده شان مانند …. بود .اهل کار از آنها آهسته آهسته دور شد.حتی که ولید الحمار تمام قدرت اموی را فدای عشق یک کنیز کرد. و این کار سبب شد تا مردم عام از وی نفرت کند و باعث شد که او را با بی رحمی تمام ازصحنه دور بسازند .

هرکسی که علیه این نا روای های شان چیزی می گفت ویرا به بند می کشیدند و محکوم به مرگش میکردند.مشوره را قبول نداشتند، و کبر و غروری که داشتند نصیحت کسی را نیمفهمیدند و خود را هم به آن نمی فهماندند باالاخره تمام اسباب را خود مهیا نمودند تا مردم بر ضد شان دست به کار شده و از صحنه دور شان سازند .

کارنامه های دوره اموی ها(اگر نوشته شود) به صدها جلد کتاب میرسد،تمام مردم مرهون خدمات علمی وترقی آنها است ، چیزی را که آنها به امت داده اند بی مانند و نمونه ندارد، ولی به برکت سرانجام بد شان حتی بعضی تاریخ نگاران به غیر از دوره عمربن عبدالعزیز رحمه الله حکومت دیگران شان را خلافت نمیگویند، ملوکیت و بعضی هم پادشاهان اموی برای شان میگویند.

تاریخ چنین حساب میکند، خوب و بد را تماما حفظ میکند.

اموی ها با شاهکاری های بزرگی که داشتند سرانجام طوری شدند که قضاوت شدید تاریخ آنها را بگیرد و محکوم شان کند.
ادامه دارد……………

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
Back to top button
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x