نړۍ

نن د اسلامي نړۍ د ستر مفکر او فيلسوف علامه محمد اقبال د زوکړې ۱۳۸مه کليزه ده

نن ټکی اسيا (دوشنبه، ۱۸ لړم، ۱۳۹۴ ل): نن د ختيځ ادبي ستوري، اسلامي مفکر او فيسلوف دکتور علامه محمد اقبال د د زوکړې ۱۳۸مه کليزه ده.

ارواښاد علامه محمد اقبال ۹ نومبر ۱۸۷۷ م کال د لوی هندوستان په سيالکوټ کې زيږيدلی و، اصل کې د کشمېر برهمنو له نسل څخه و او نيکونو يې د اسلام مبارک دين له قبولو وروسته د پنجاب سيالکوټ کې ژوند کاوو.

ارواښاد علامه محمد اقبال له ابتدايي ښوونځۍ او ليسې لوستلو وروسته ۱۸۹۹ م کال کې لاهور کالج څخه په قانونپوهنه کې ماستري وکړه.

له فراغته وروسته يې لومړی د لاهور اورينټل کالج او وروسته دولتي کالج کې د استاد په توګه دنده تر سره کړې ده.

۱۹۰۵ ميلادي کال کې د دوکتورا د درسونو لپاره انګلستان ته لاړ، هلته يې په فلسفه کې دوکتورا پوره کړه او ۱۹۰۸ م کال يې “مابعد الطبيعيات” عنوان يې خپله رساله د المان ميونيخ ښار کې د مناقشې لپاره وړاندې کړه، چې په ممتازه درجه ومنل شوه.

ارواښاد علامه محمد اقبال د شلمې پيړۍ وتلی مفکر، شاعر، قانون پوه، سياستوال او مسلمان صوفي وه.
علامه په فارسي او اردو ژبو کې ډېره شاعري کړې، ټول يې لس کليات ليکلي، چې شپږ يې په فارسي او څلور يې په اردو ژبه دي.

د علامه اقبال د شعر محور د اسلامي امت د بيا راژوندي کولو لپاره وو.

علامه په انګريزي ژبه د مسلمانې ښځې او د اسلام د مذهبي او سياسي فکر په اړه ځانګړي کتابونه ليکلي، چې هغه مهال انګريزي رسنيو خپاره کړل او ټولو لوستونکو ذهنونه يې روښانه کړل.
دغه فيلسوف د اسلامي نړۍ ځوانان هڅولي، چې خپل هدف لپاره ان تر مريخه ورسيږي او د ټول امت په اړه يې دا ارزو وه، چې له خانقاوو را ووځي او عملي ژوند لپاره هڅې پيل کړي، تر څو اسلام او مسلمانان د نړۍ سالم قيادت وکړای شي.

د ارواښاد اقبال په کلياتو کې بانګ درا، ضرب کليم، بال جبريل، اسرار خودي، رموز بې خودي، پیام مشرق، ارمغان حجاز،جاويد نامه او ځينې نور کتابونه شامل دی، چې ډېری يې عربي، انګريزي، الماني، فرانسوي او نور زياتو ژبو ته ژباړل شوي دي.

عربي نړۍ ته د علامه محمد اقبال اول تعارف د اسلامي نړۍ ستر مفکر علامه ابوالحسن علي الندوي کړی دی.
ارواښاد ندوي رحمه الله د علامه اقبال په اړه په عربي ژبه يو کتاب”روائع اقبال” ليکلی، چې عربي نړۍ ته د علامه اوله پېژنده بلل کيږي.

د پاکستان تلویزوني شبکې دا مهال په لاهور ښار کې د ارواښاد اقبال له مزاره د ژوندیو خپرونو له لارې ښکاره کوي، چې هلته د زیارت نظام قراول د بدلولو لپاره ستره غونډه روانه ده. تر تلاوت وروسته د پاکستان د سمندري ځواکونو یو لوړرتبه چارواکي د علامه پر قبر د ګلونو ګېډۍ کېښودې.

د ارواښاد اقبال مزار د پاکستان په لاهور ښار کې دی، پاکستان نوموړي ته د مصور پاکستان لقب ورکوی، او دغه ورځ په ځانګړو مراسمو نمانځي.

د پاکستاني رسنیو له قوله، زیارت ته د عامو خلکو په ورتګ بندیز دی او هېڅوک نشي کړای چې دغو مراسمو کې ګډون وکړي. همدارنګه د زیارت شاوخوا لارې او سړکونه هم د ترافیکو پر مخ تړل شوې دي.

د غونډې ټولو برخه والو په خپلو ویناوو کې پر دې ټينګار کاوه،چې د امت او هېواد د احیاء او سرلوړي په پار، ټولو ته بویه چې د مرحوم اقبال پر لارښوونو فکر او عمل وکړي.

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
1 Comment
زړو
نویو ډیرو خوښو شویو
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
جاوید احمد

اقبال خو نو اقبال دی مننه له دې راپور څخه ، مګر یوه غلطي لري د اقبال کلیات لس نه بلکې دوه دي چې یو فارسی او بل اردو
کلیات د یوه شاعر یا لیکوالو د ټولو همنوعه اثارو مجموعې ته وایي لکه د الفت نثري کلیات د الفت شعري کلیات

Back to top button
1
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x