ادبي لیکني

مطبوعاتي اعلامیه (خبرپاڼه ) څنګه ولیکو؟

d982d984d985مطبوعاتې اعلامیه یاخبرپاڼه هغه په ساده ټکولیکلي ویناده چې له لارې یې رسنیو ته معلومات وېشل کېږي ، همدا راز مطبوعاتي اعلامیه هغو چاپې او غیر چاپې موادو اومعلوماتو ته ویل کېږي چې چاپي اوبریښنائې رسنیوته لیږل کېږي . دخبرپاڼې او مطبوعاتي اعلامیي ژبه روانه اوساده وي ، زیاته علمي اوادبي نه وي .داسمه ده چې ژبه علمي وي  اوکه خبري ، هدف اومقصد يې یودی ،

خود مطبوعاتي اعلامیي اوخبرپاڼي دلیکوال اوویندوی مخاطب به خامخا څوک وي ، که هغه دخپل (مافي الضمیر) خبره اسانه و لیکي اوپه روانه اوپسته لهجه یې وکړي ، مخاطب ( لوستونکې اواوریدونکي)  ورباندې په اسانه اوژر پو هیدای شي ، ولې دهغوئ ذهنونه اودماغ هغه تاثیر قبلوي، کوم چې لیکوال او ویندوی غواړي او په دې سره دیوي ژبي کارولو هدف هم پوره کېږی ، ددغسي ژبي کاروونکې ته دمعاني اوبدیع علم په اصطلاح کې بلیغ ویل کېږي او په سهي اوموثره تو ګه دخپل مفهوم ایراد   او ادا ته بلاغت وایي.

هرکله چې دمطبوعاتي اعلامیي (خبرپاڼي) دلیکوال په لیکنه لوستونکي او د   ویند وی په وینا اوریدونکي ښه پو نشي او ترې خطاء اومخالف مفهوم ، فهم کړي ددې معنی داده چې مطبوعاتي اعلامیه ( خبر پاڼه) یا وینا نیمګړي ده اودژبې کارولو هدف یې بې معنی دی !!ددې وجه داکېدای شي چې لیکوال الفاظ سهي ندي کارولی او ویندوی توري او الفاظ په سهي توګه ندي اداکړي چې په سبب یې لوستونکو یا اوریدونکو نا سم مفهوم،  فهم کړی .    

اوس مهال چې دعامه اعلام او عامه ابلاغ زمانه ده ، ښه کوښښ پکار دی چې دمؤثر ابلاغ او اعلام لپاره پرځای الفاظ غوره او وکارول شي

ولې عموماً دلیک او وینا له لارې درې ډوله خلک مخاطب کېږي:

ډېر باسواده

کم باسواده

او بیخي بې سواده

په مطبوعاتي اعلامیه (خبرپاڼه کې) د درېواړو دپوهاوي اړتیاوي ، ددي لپاره  داعلامیي په لیکلو کې ددې لاندې ټاکلو  اصولو اوقوانینو لحاظول ضرور دي :

ـ   روانه ژبه کارول ، اسان الفاظ غوره کول ، د پیچلو ، سختو ترکیبونو اودصنایع اوبدایع له کارولو ډډه کول ، ولې که په هره مطبوعاتي اعلامیه ، ابلاغیه اوخبرپاڼه کې دروانې ژبي په ځای ګرانه اوسخته ژبه وکارول شي له صنایع اوبدائع کار واخستل شي ، له یوشمېر محدودو خلکو پرته به نورڅوک په هغه پو نشي ، که روانه اوساده ژبه وکارول شي پورته یادي درې واړه ډلي به ورباندې پو شي.

ـ له دې وجې دښي په زړپورې اومؤثرې مطبوعاتي اعلامیي دلیکلو لپاره دساده ژبې کارول اوداسانو ترکیبونو راوړل لومړی اواساسي شرط دی

ـ کوم لیکوالان او ویندویان چې دخپلو مخاطبینو علمي سوي ته دپام پرته په لیکلو،خبرو اوڅرګندونو کې دلغت پوهني له هنره کار اخلي هغوئ به همیش د مؤثر عامه مطبوعاتي ابلاغ او اعلام د حق پوره کولو نه محروم او قاصر وي ، دېته پرپام تمام ژب پوهانو په اتفاق سره پرېکړه کړي چې :

ـ درواني اواختصار له رعایتولو پرته دمؤثر عامه ابلاغ او اعلام حق ادا کول ممکن ندی

ـ ترټولو زیاته پوهه په ساده ګۍ کې ده

ـ ریښتنی لوی شاهکار هغه دی چې اسان اوفطري وي

ـ دهرې ژبي دکارولو هدف عامه ابلاغ اواعلام دی یعني عامه وینا؛ که هر مطبوعاتي لیکوال په مطبوعاتي لیکنه اومطبوعاتي ویندوی په مطبوعاتي وینا کې ددرنو الفاظواو ثقیلو ترکیبونو د راوړوله لارې دلوستونکو او اوریدونکو دتوجه جلبولوکوښښ کوي ،خو په مؤثره اوسهي تو ګه دمفهوم د ادا کوښښ نکوي؛ دغه مطبوعاتي لیکوالي او ویندوي نیمګړي ده! اوهم یې دژبي کارولو هدف نیمګړی دی

ـ هرسړی لیک لوست کولی شي !خبري کولی شي ! خواسان اومؤثر مطبوعاتي لیکل ا ومؤثره مطبوعاتي ویندوي دکمالدارو خلکو کاردی!

دمطبوعاتي اعلامیي ( خبرپاڼي ) ترلیکلو وړ اندې :

ـ هغه لیکوال چې دمطبوعاتي اعلامیي (خبرپاڼي) لیکلو دنده لري باید کوښښ وکړي چې په لنډ اوکم وخت کې ګټور اوجالب معلومات خپلولو مطبوعاتي لوستونکو اومخاطبینوته وړنداي کړي

ـ تجربو ښودلي چې په مطبوعاتي اعلامیه (خبر پاڼه کې) لیږل شوي معلومات اومواد اکثر وخت درسنیو لپاره زیات په زړپوري اوجالب وي له دې وجې درسنیو مسؤلین دیته اړباسي چې هغوئ یې دخپلو ورځپاڼو ،اوبرېښنایې پاڼو په لومړیو مخونو چاپ کړي اورادیوګاني اوتلویزونونه یې دخپلو خبرونو سرټکي وګرځوي.

ـ هرکله چې دیو ه ویاند او اعلامیه (خبرپاڼه) لیکونکي له لوري لیږل شوي معلومات دچاپې رسنیو په لومړیو مخونوچاپ شي اودغږیزو خبري چينلونو دخبرونو سرټکۍ وګرځي دا، دا معنی لري چې دخبرپاڼې پیغام په ښه تو ګه تراړوندو رسنیو رسیدلی دی.

ـ د اعلامیي لیکوال (خبرپاڼي) او   ویندوی باید له هغه وړاندې چې څه ولیکي ! یا څه ووایي باید پخپل مطلب ښه ژور غوروکړي چې :

ـ ولې غواړي چې مطبوعاتي اعلاميه (خبرپاڼه )   خپره کړي ؟

ـ ایا دکوم خبر یاپېښي دخپرولو په موخه؟

ـ ایا دکومي ځانګړي ورځي دلمانځني په باره کې ؟ یاد کومي ورځي دپیژندګلوۍ په لړکې ؟، یاد دکومي احتجاجي غونډي او څیړنغونډي نه  درسنیو دخبرولو په موخه؟

ـ د کومې نوي لیدنې اوکتنې څخه درسنیو خبرولو لپاره ؟

ـ ایا د کومي اعتراضیه غونډي له جریانه درسنیو دخبرولو لپاره؟

ـ ایا په جهادي اوپوځي عملیاتو کې دخپلو بریاوو ددښمن دتلفاتو اوزیانونو څخه ددرسنیواوخلکودخبرولو لپاره؟

ـ که دیوي زړي پېښي دیادتازه کولو اودیته دورته نور و موضواعاتو په اړه ؟

   ـ ‎‎ ایا خپریدونکي معلومات مطبوعاتي ارزښت لري اوکنه ؟

ـ ښه په احتیاط باید فکر وکړي چې هغه (لیکوال )څه لیکي؟ اوهغه ( ویاند) خپلو مخاطبینوته خپل پيغام په څومره ښه واضح ډول لیږلی شي ؟

ـ هم داراز داعلامیې لیکلوپرمهال باید دمحتوا مهمه برخه په نښه کړای شي ،څوهغې ته د رسنیو    توجه وروګرځي اوپخپله خبر پاڼه کې ورته مناسب ځای ورکړي، منظور دراښکونکو کلمو او په زړپورې جملوڅخه دی !

ـ داعلامیې لیکوال باید ځان ته دا درک اومعلومه کړي   چې دده لوستونکي څوک دي ؟ هغوئ ته په کومه لهجه دپیغام لیږل ګټه اوتاثیر لري ؟ ، دکومي راډیو ، تلویزون اوورځپاڼې له لارې  هغوئ ( لوستونکو) ته دده پیغام په ښه تو ګه رسیدای شي ؟په لنډه تو ګه باید دیته هم اشاره وکړئ چې یوچا ( یعنې یوه هېواد اولوري ) ته څه ویل غواړي؟

دمطبوعاتي اعلامیي جوړښت او بڼه :

ـ مطبوعاتي اعلامیه(خبر پاڼه) کې لیکلی مطلب باید ښه دقیق اوله ګرامري پلوه تیروتنې ونلري ، د لیکلو پرمهال یې باید داشخاصو ،ټولنو ، سیاسي ګوندونو اوډلو نومونوته ډېره پاملرنه وشي چې په اصلې بڼه سهي ولیکل شي.

ـ داعلامیي دننه دراټولو موادو په اړه باید کوښښ وشي چې په رښتینو لي بناوي

ـ راوړل شوي معلومات باید لنډ اوبامعنی وي   له بې مفهومه طولاني اعلاميي لیکلو ډډه وشي.

ـ دکلیشایي کلماتو اولغتونو ،دغوړمالۍ اوتشریفاتي الفاظو له کارولو ډډه پکارده.

‍ـ لیکول باید هدفمند اووسي دداسې جملو اوکلمو له لیکلو اوراوړو اجتناب وکړي چې دهغو لیکل اوراوړل دلیکوال هدفمنتوب زیانمنوي.

ـ هڅه دي وشي چې داعلامیي مطالب پخپل ټاکلي وخت خپاره شي.

ـ په اعلامیه کې باید مطلب اوخبر په داسي شکل ځای او خپور شي چې دلوستونکو لپاره جالب اوراښکونکی وي

په مطبوعاتي  اعلامیه کې کوم، کوم توکي وي :

ـ په پورتنۍ برخه کې دې له دې الفاظو (اعلامیه ، ابلاغیه ، خبر پاڼه ) نه باید یو لفظ ولیکل شي  

ـ په مطبوعاتي اعلامیه کې دنېټي لیکل نهایتي اړین دي هیڅکله یې په اړه باید لاپرواهي اوغفلت ونشي

ـ اعلامیه باید په  داسي روانه ژبه  ولیکل شي چې لوستونکې بیا ،بیا لوستلو ته اړنکړي

ـ هم دا راز په مطبوعاتي اعلامیه کې باید دغو پوښتنو ته دځواب ویلو هڅه شوي وي( څوک ، څه ، څه وخت ، چیرته ، څنګه ، ولې )

اعلامیه کې (نقل قول) کارول :

ـ دنورو لیکنو په څېر په مطبوعاتي اعلامیه کې هم له چانه نقل قول کول دلیکنې محتوا ته قوت ورکوي ، البته ضروري ده چې دنقل قول سرچینه با اعتماده اوثقه وي.

ـ بل که په اعلامیه کې دیوچا د وینا الفاظو راوړو ته اړتیا وه لیکوال دې  له راوړو څخه وړاندې اخلاقاً اودیانتاً له هغه نه دنقل قول اجازه وغواړي ، دهغه لخوا دانکار په صورت کې دې جداً له راوړو څخه ډډه وکړي

دمطبوعاتي اعلامیي داړیکه نیولو ادرس :

ـ د هرې مطبوعاتي اعلامیي لیکوال باید په پای کې خپل نوم ، دتلیفون شمېره ،اودبریښنالیک ادرس ولیکي !

ـ داعلامیي له نشروروسته هغه باید خپل تیلفون فعال وساتي ولې کېدای شي رسنۍ دخپریدونکي مرجع (ویندوی ) غږته اړتیاولري ، اویا ورسره داړوند موضوع په باب نوي پوښتنې اوشکوک پیدا شي .

ـ که هغه لیکوا ل یا ویاند ) دغه مهال په کومه ناسته اوغونډه کې مصروف وي ، په دې صورت کې بایدپخپل ګرځنده تیلفون کې اتومات ځواب ورکوونکی سستم فعال اوپکې داجمله ثبت کړي ( زه اوس مصروف یم وروسته اړیکه ونیسئ!)

ـ اعلامیه کې کیدای شي د اړوند موضوع په باب عکسونه اوانځورونه هم رسنیوته ولیږل شي   د عکسونو سره د شرح لیکلو سربیره داخیستونکې عکاس نوم او داخستو نیټه په څرګنده بڼه ولیکل شي ولې دبي شرح او دګونګو عکسونو لیږل رسنیوته بې معنی وي اوډېر کرتي دسرخوږي سبب هم ګرزي

ورته لیکنې

ګډون وکړئ
خبرتیا غوښتل د
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
ټولې تبصرې کتل
Back to top button
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x