ليکوال: محمد زبير شفيقي

د ډاكتر خليلزاد «استازى» دامريكا سياست يو روښانه تصوير

 محمد زبير شفيقي

زموږ هېواد نږدې څلور لسيزې په جګړو او بحران كې تېروي، په دې موده كې پخوانى شوروى اتحاد وشړېد اوامريكا د نړۍ د يكه تاز ځواك په توګه را پورته شو. زموږ دهېواد په بحران او جګړو كې د امريكا په شمول ډېر لوى او وړوكي ځواكونه ښكېل دي، خو وروستي ۱۶ كلونه زموږ په هېواد كې لوبه د امريكا د ځواك پر محور راڅرخي.

په دې موده كې د امريكايي او نورو بهرنيو هېوادونو زياترو هغو چارواكيو چې په كابل كې يې دنده تر سره كړې خپل يادښتونه ليكلي دي، دوى په افغانستان كې د ډېرو پټو خبرو نه پرده پورته كړې او دغه ټول آثار چې تر اوسه خپاره شوي دي هر يو خپل ځانګړى ارزښـت لري، امريكايي دپلومات جمز دابنز  په افغانستان كې د حكومت جوړونې بهير چې ډېر تمركز يې د بن پر خبرو او پريكړو دى خپور كړ چې ښه هر كلى يې وشو.

د ناروې د پخواني دپلومات او په افغانستان كې د ملګرو ملتونو د سر منشي ځانګړي اسازي كاى آيده يادښتونه ( په افغانستان كې د واك پر سر شخړه) بل مهم اثر دى چې د هېواد د ډېرو حساسو وختونو جريانات پكې راوړل شوي دي. همدغسې د امريكايي پوځى جنرالانو او جګپوړيو چارواكيو، رابرت ګېټس تومي فرانك او نور اثار هم هر يو خپل ارزښت لري.

خو په دې لړ كې د افغان توكمه ډاكټر زلمي خليلزاد اثر بيا زياتې ځانګړتياوې لري چې د (استازي) په نامه له انګليسي چاپ وروسته په پښتو وژباړل شو او د اكسوس كتابپلورنځي له لوري چاپ شو.

دغه اثر تر اوسه په پښتو آثارو كې يو نوى ريكارډ ټينګ كړ چې لومړى چاپ يې په يوه اونۍ كې ختم شو او اوس تر يوې نيمې مياشتې په لږ موده كې دريم ځل چاپيږي.

دغه ياد آثار ټول چې د امريكايي او لويديزو سياسيونو له لوري ليكل شوي د امريكا( لويديز) د ګټو له عينكو د افغانستان او سيمې پر جرياناتو بحث كوي، او د ا طبيعي هم ده، خو په ځينو كې يې د افغان ولس مظلوميت ته هم پام شوى او ډېر په زغرده د لويديز او امريكا غلطيو ته ګوته نيول شوې ده،

په دې لړ كې د امريكا د دفاع وزير رابرت ګېټس، د يوناما پخواني مشر كاى آيده او خليلزاد په آثارو كې مشترك ټكي ډېر دي، يو يې دا چې دوى د امريكا او پخواني افغان ولسمشر حامد كرزي تر منځ د اختلافاتو په اړه دا اعتراف كړى چى كرزى په دې برخه كې پر حقه ؤ.

د شپې چاپې، ړندې بمبارۍ او د ملكي مرګ ژوبلې او بنديانو په اړه د كرزي اعتراض پر ځاى ؤ. ډېره عجيبه ده چې د دومره مهمو چارواكيو پر اعتراف سر بېره نه يوازې دغه ستونزه حل نه شوه بلكې تر ننه هماغه وحشتونه دوام لري. پردې سر بېره پخوانى ولسمشر حامد كرزى اوس هم په ځينو پرديپالو رسنيو او سياسي كړيو كې پردې ملامت بلل كيږي چې له امريكا سر يې ولې اړيكې خرابې كړې!

په لوبه كې شامل او مطرح لوري اعتراف كوي چې امريكا غلطي كړې، خو چې پرضمير يې د بې هوسۍ او غلامۍ خاورې ور اوښتې هغوى اوس هم د امريكا له وحشتونو سترګې پټوي.

په هر صورت راځم د ډاكتر خليلزاد (استازي) اثر ته، په دې يادښتونو كې لومړى څپركى خليلزاد خپل وړكتوب او هويت را پيژني، چې په بلخ كې زيږيدلى، په مزار او كابل كې يې ښوونځى لوستى، او بيا په يوه تعليمي بورس د بيروت امريكايي پوهنتون په تللى او… وروسته يې يوه برخه د افغانستان په بحراني كلونو كې د خپل ماموريت ( سفير او د امريكا د ولسمشر د ځانګړي استازي په توګه ) جريانات راوړي چې په زړه پورې او تر ډېره حده په ريالستيكه بڼه ليكل شوى دي، ليكوال په ريښتينې معنا د يوه لوړ استعداد او پوهي خاوند دى چى ددې اثر هره كرښه پرې ګواه ده، په دې برخه كې خليلزاد يو افغان دى او پرې وياړي هم. ورپسې په عراق كې د ده د رسمي ماموريت كلونه دي او بيا په هغو پسې په ملګرو ملتونو  كې د امريكا د دايمي استازي په توګه خليلزاد خپل يادونه اوفعاليتونه خوندې كړي دي. په وروستي شپږ ويشتم فصل كې خليلزاد (له ګوا ښه ډګه نړۍ) تر عنوان لاندي د نړۍ پر راتلونكې غږېدلى چى په دې فصل كې نوموړي د يوه بااعتباره او باتجربه دپلومات په توګه په آسيا په ځانګړې توګه په لرې ختيځ، منځني ختيځ اومنڅنۍ آسيا كې د امريكا د راتلونكې تګلارې او ستراتيژۍ په اړه خپل نظريات او مشورې وركړې، دي.

په ټوله كې په استازي اثر كې چې كوم جريان ياد شوى، خليلزاد پكې د نظام جوړوونكي او امريكا پكې د نړۍ د واكمن ځواك په حيث ښكاري. كه خبره په افغانستان كې ده او كه په عراق كې بېلابېل ګروپونه، د هغوى قومي او سياسي مشران، دهغوى چارواكي ټول چې ياد شوي داسې ښكاري چې په يو ډول د امريكا مامورين دي، يا دې ته اړ دي چې د  امريكا له كښل شوې نقشې سره سم ګام واخلي، دغه نقشه هم داسې نه ده چې افغانستان او عراق او يا دا نور هېوادونه دې پكې د خپلواكو هيوادونو حيثيت ولري.

كه څه هم دغه هېوادونه په بحران كې دي او د امريكا ظاهرى هڅه له بحرانه د هغوى د وتلو لپاره ده، خو دوې پوښتنې پكې د هر لوستونكي په ذهن كې را پورته كيږي.

لومړى- په افغانستان كې هغه غلطۍ ولې تر ننه تكراريږي چې ډاكتر خليلزاد يې د امريكا او پخواني ولسمشر تر منځ د واټن سبب بولي او اعتراف كوي چې كرزى د ولسمشر په توګه په حقه ؤ چې د امريكا پر تګلارو اعتراض وكړي.  كه كرزى پر حقه ؤ بيا خو د توطيې تيوري هم واقعيت شوه، ځكه چې كرزى اوس په واك كې نه دى خو د امريكا وحشتونه دوام لري.

دوهم- په عراق كې د صدام حسين د واكمنۍ او اوسنۍ انارشۍ  او وحشت تر منځ پر توپير ټول بشريت اعتراف كوي، ولې په يوه دروغ  ادعا د عراق مسلط حكومت را نسكور شو او هغه هېواد د ټوټه كېدو پر پوله ودرول شو؟ بشري حقونه اوس زيات تر پښو لاندې شول كه هغه مهال؟ صدام ډېر جنايتونه وكړل او كه اوس په عراق كې ډېر جنايات روان دي؟

د وروستي ټكي په توګه د (استازي) اثر وروستي څپركي كې ډاكتر خليلزاد د تيوريسن په توګه امريكا ته مشوره وركوي چې امريكا په آسيا كې د نظم او قانون د ساتنې لپاره بايد پاتې شي، امريكا بايد چين او روسيه را كنترول كړي، ځكه خو د چين او روسيې په جنوب كې خپل حضور وساتي او ….. ډاكتر خليلزاد په خپل دغه اثر كې په تېره په وروستي څپركي كې داسې ښيي چې كه آسيا ده او كه افريقا او يا اروپا دا ټول د امريكا ملكيتونه دي. امريكا  يې بايد راتلونكې وټاكي، په دې بحث كې لوستونكى هېڅ دا احساس نه كوي چې زلمى خليلزاد د خپلواكو هېوادونو اوله امريكا نه د زرګونو كيلومتره لرې هيوادونو د برخليك په اړه خبره كوي، زما په باور دغه اثر د امريكا د روانو او راتلونكيو سياستونو يو روښانه تصوير دى، پر ښه او بد يې دې لوستونكي پخپله قضاوت وكړي.

په پاې كې د اكسوس كتابپلورنځي له درنو مسوولينو مننه چې زموږ ځوان پاړكي ته ډېر ګټور آثار وړاندې كوي او د اذهانو په روڼولو كې خپل رغنده رول تر سره كوي.

له ويسا ورځپاڼې نه په مننه 

avatar
8 د تبصرو شمېر
0 د ځوابونو شمېر
0 ار ایس ایس کې ګډونوال - څارونکي
 
ډېر غبرګون شوې تبصره
تر ټولو ګرمه موضوع
  ګډون وکړئ  
نویو زړو ډیرو خوښو شویو
خبرتیا غوښتل د
pattang
میلمه
pattang

شفیقي صیب افغانان له اصله ساده خلک دي په افسانو باور لري او ړانده پسې روان وي چې وروستی ساری یې ددوهم متفکر استخباراتي اوازې او استخباراتي پروپاګنده دغني امریکایې اجنټ لپاره وه ، چې ټول پښتانه افغانان برې راټول شول او لاسونه یې پرې وخړپول او هورا هورا نارې یې وهلې ! او س خلیل زاد ته : خلیل زاد يو بې وسه اجنټ هم په عراق او هم په افغانستان کې تېر شوی ، هغه هيڅ نشي کولی چې دخپل وخت رازونه افشا کړي که یې وکړي یا به د cia له خوا وژل کیږي او يا به… نور لوستل »

gul
میلمه
gul

یاره پتنګ صاحب خوند دې په کړی عجبه ښایسته تبصره مو ورباندې لیکلې ده
زده درته یو نغد چغد آفرین درکوم په توان د څلورو

الحاج استاذ بیانزی
میلمه
الحاج استاذ بیانزی

زه هم د پتنګ صاحب د خبرو په تایید د شفیقی صاحب د لیکنی به اړه چه د خلیل زاد د ( استازی ) په نوم د کتاب ارزونی په اړه یی لیکلی ، یو څه ور زیات کړم او هغه دا چه : لمړی ، نړی له متعددو هیوادو ، د غریبو او سرمایدارو دوه هیوادو ویشل شوی او د هغه دوه هیوادو غړی خپل منځ کی جغرافیاوی ځانګړی پولی نه لری ، یعنی غریب او ماړه هر چیری د مړو د خدمت او ساتنی د پاره د هغوی په سیوری کی نیم مړه او نیم ژوندی په داسی… نور لوستل »

الحاج استاذ بیانزی
میلمه
الحاج استاذ بیانزی

د شفیقی صاحب ، هدف د خلیل زاد د استازی په شیطانی کتاب ارزونه وه ، او به څنګ کی یی مونږ ته د کرزی غلام شیطان په اواخرو کی د هغه څخه د یو ِغلام په ځای اتل جوړونه او د امریکایانو سره قلابی سرجنګونه تمثیل کړی او هغه هم د خلیل زاد په واسطه ، یعنی خلیل زاد د کرزی دمخالفت هم ستاینه کوی مګر دا چه اشغالګر د خلیل زاد خدایان دی وایی چه باید د امریکا سره یی مخالفت نه وی کړی یعنی مخالفت یی باید په سولیز ډول تر سره کړی وی یعنی د خپل… نور لوستل »

محمد نعیم سادات
میلمه
محمد نعیم سادات

اشرف غنی د امریکا د ‌‌‌‌‌‌ډیموکراټ ګوند ملاتړ له ځانه سره لری او کرزی او خلیلزاد بیا د جمهوریت غوښتونکو خلګ دی . چی دا د امریکا په منځکی د اختلاقاتو هغه لړی دی چی دوی یو پر بل ګذارونه کوی . کرزی له امریکا سره هیڅ ‌‌‌‌‌‌ډول اختلاف نلری بلکی د کرزی اختلاف د امریکا د ‌‌‌‌‌‌ډیموکرات ګوند سره ده او په همدی خاطر کرزی د امریکا ضد شعارونه ورکوی ځکه چی هلته اوس ‌‌‌‌‌‌ډیموکراټان په قدرت کی دی . خو که چیری امریکا کی بیا جمهوریت غوښتونکی قدرت ته راغلل نو بیا به د خلیل زاد او کرزی… نور لوستل »

محمد نعیم سادات
میلمه
محمد نعیم سادات

او مهمه خبره داده چی د امریکا له ‌‌‌‌‌‌ډیموکراټانو سره د کرزی د اختلاف اساسی عامل د طالبانو په مقابل کی د ‌‌‌‌‌‌ډیموکرټانو يو څه اندازه نرم دریځ دی چی ‌‌‌‌‌‌ډیموکراتانو نسبت جمهوری غوښتونکو ته د طالبانو په مقابل کی نیولی . د طالبانو په مقابل کی د ‌‌‌‌‌‌ډیموکراټانو نظر داسی دی چی دوی وایی چی موږ له طالبانو سره جوړیدای شو طالبان باید زموږ شرطونه ومنی او زموږ ګټی باید خوندی وساتی خو جمهوریت غوښتونکی بیا داسی نظر لری چی د طالبانو هر ممکن حالت کی شتون د غرب د مدنیت لپاره یو خطر دی او دا خطر باید… نور لوستل »

محمد نعیم سادات
میلمه
محمد نعیم سادات

یعنی دلته مطلب دادی چی د ‌‌‌‌‌‌ډیموکراټان طالبانو ته د یوه عقیدوی دښمن په سترګه نه ګوری بلکی ددوی دښمنی له طالبانو سره اقتصادی او سیاسی ده خو جمهوریت غوښتونکی چی ځان د غرب د مدنیت ساتونکی ګڼی طالبانو ته د یوه عقیدوی دښمن په سترګه ګوری

الحاج استاذ بیانزی
میلمه
الحاج استاذ بیانزی

سادات صاحب ، د امریکا پلان ګذاری او تصامیم نیول د یو نا لیدلی نړیوال قدرت په واک کی دی چه پایتخت یی اسراییل ، سیاسی فعالیتونه یی په برطانیا او نظامیان یی په امریکا کی دی پاتی غړی یی زیات په اروپا ، او یو شمیر په روس ، جین ، هند ، پاکستان ، او ځینی عربی هیوادو او حتی ایران او ترکیه کی دی مګر د غړو صلاحیتونه یی هم یو اندول نه لری . دا چه نظامی اړخ ی د امریکا په پنتاګون او سی ای ای پوری تړلی نړیوال اټکل کوی چه د نړی پایتخت… نور لوستل »