د لیکوال: احسان محمود ارشیف

پر الله دیقین روښتونی مثال

محمود افغان… په یو زاړه کولپ کې وړوکی سوری! څومره وخت به غواړي، چې سوری دګرز وخاورو له وړو وړو ذرو ډک سي، څونه وخت به غواړي، چې له ډيره لېري هوا دغه سوري ته یوه دتوخم دانه ددې لپاره را وړي، چې په دې خاوره کې زرغونه سي، په څونه وخت کې به باران سوی وي، چې دا توخم ...

نور ولوله »

نهم ادب: خپل یا دبل کورته دننوتلو په وخت دپایزار کښلو او پښوکولو ادب

لیکنه: … عبد الفتاح ابو غده… ژباړه: … مفتي احسان اللّه… 9- ادب: خپل یا دبل دوست کورته دننوتلو په وخت کې دپایزار کښلو او پښوکولو ادب کله چې دیو دوست دملاقات لپاره ورشي، او یا خپل کور ته ننوزې، نو کورته دننوتلو او را وتلو په وخت کې ښه مهذب انداز خپل کړه، خپل نظر لاندي ساته، خپل اواز ...

نور ولوله »

دسپږمۍ پر مخ تور داغونه او حقیقت يې

لیکنه:… مفتي احسان الله… سپږمۍ چې کله موږ ته ښکاري، نو تر ټولو جالب يې هغه تور داغونه دي، چې زموږ فکر ورته راګر زوي، دېته په عربي کې مَحْوَ وايې، ددې په وضاحت کې دهیئت دماهرینو اقوال مختلف دي، په اوسني وخت کې دمسلمان فلک پوهانو نظریه دا ده، چې پر سپږمۍ دهوا دنه وجود له امله، هلته په ...

نور ولوله »

په رؤیت هلال کې فلکي علوم تر کومه حده معتبر دي؟

لیکنه:….مفتي احسان الله… دنوې میاشت داعلان لپاره په لغړو سترګو رؤیت معتبر دی، ددې لپاره چې رؤیت په پوره معنا سره یقین درجې ته ورسیږي، او پر خلګو دا لازمه نده، چې لوړو لوړو غروته وغیژي او دمیاشت تلاش وکړي، بلکي په عادي حالت کې دهلال پلټنه به کوي، خو بل خوا بیا دعلم فلک ماهرینو هم دمحاق او هلال ...

نور ولوله »

دنوي کال یا میاشت په دعا کې دمتضاد (جوارا یا جوازا) الفاظو تحقېقې جائزه

لکینه: ….مفتي احسان الله…. ددین اسلام امتیاز او ځانګيړنه دا ده، چې په هر څه کې دسنت سره سم رهمنايې او اصول لري، هغه که ناسته ولاړه، خوړل څښل، اغوستل او یا ویدېدل او داسي نور وي، تر دې پوري چې کله دژوند په پړاونو کې نوې میاشت او یا کال پیلیږي، په دغه حالت کې هم سنت دا دی، ...

نور ولوله »

دټرمپ پالیسي او زموږ ځلانده تاریخ

لیکنه:… محمود افغان نړيوالي او محلي رسنیو، او درسنیو پیروانو، هغهو مرتزقه غلامانو، چې خپل منصب او روزي تر غربیانو پوري تړلې بولي، په داسي اندازه دټرمپ پاليسي ته تبلیغات وکړل، چې ګواکي نور نو خبره حل ده، هیڅ هم ندي پاته، ډیری مجاهد راغلل په قندهار کې له حکومت سره یو ځای سول، او ځینو مشیرانو يې په نورو ...

نور ولوله »

دنوې میاشت په ليدلو کې دفن مختلف ماهرین دلاندي شیانو اعتبار کوي

لکینه:… مفتي احسان الله… 1- Altitude یعني دغروب شمس په وخت کې له افق نه دسپږمۍ ارتفاع. 2- دسپږمۍ Azimuth یعني له شمال نه دمشرق لور ته دسپږمۍ بعد، که موږ دا بعد له 360 نه منفي کړو، نو دشمال نه دمغرب طرف ته دسپږمۍ بعد په لاس راځي. 3- دلمر Azimuth یعني له شمال نه دمشرق طرف ته دلمر ...

نور ولوله »

دبي بي سي نیمه نړۍ

محمود افغان… یولسوه کاله وړاندي وتلي او مشهور پوهاند بربهاري نړۍ وال مخاطب کړي او وايې: (په خاص ډول دخپلې زمانې له خلکو څخه ځان وګوره او بیا در ته وایم چې ځان ترینه وګوره، او دېته پام کوه، چې له چا سره دې ناسته ولاړه ده، او دچا خبري اورې او له چا سره دي ملګرتیا ده، ځکه خلک ...

نور ولوله »

داولي ورځي میاشت کله غټه او کله وړه ولي وي؟ او لاملونه يې څه دي؟

لیکنه:…مفتي احسان الله…. دفن پوهان پر دې خبرو اتفاق لري چې: 1- اکثرا د 29 ورځو میاشت د 30 ورځو دهلال په نسبت باریکه وي، او تر هغې زر له افق لوېږي، مثلا: که دروژې میاشت 29 ورځي وي، نو دشوال میاشت باریکه وي، او که دروژې میاشت 30 ورځي وي، دشوال میاشت نسبتا غټه ښکاري، همدا رکم يې غروب ...

نور ولوله »

مجلة الأحکام، قفهې ضرورت، او له علماو یوه تمنا!

لیکنه:…مفتي احسان الله… دخلافت عثماني یو ځلانده ستوری، چې له 1865-1855م پوري پنځه ځله دعثماني دولت په عدلیه وزارت، درې ځله يې دتعلیم او تربیې په وزارت او دا شان يې دکورنیوو بهرنیو او ذراعت په وزارت کې دندي تر سره کړي ده. أحمد جودت باشا چې د 1822م کال دمارچ دمیاشت په 27 نیټه يې نړۍ ته سترګي غړولي، ...

نور ولوله »