ادبي لیکني

خوشحال د ځينو ژانرونو سرلاری

  پوهیالی سید اصغر هاشمي د معنوي جوړښت له مخې د پښتوژبې پلارسترخوشحال خان خټک د ځینوژانرونو بنسټ ایښودونکی او سرلاری دی . خوشحال خان د پښتو ادب یو غښتلی، ملي، قومي، اجتماعي او حماسي شاعر، د خپلې کورنۍ د ادبي مکتب سرلاری اوموسس دی . دی هغه توږلي الماس  په ډول دی، چې ددې د ژوند اوشخصیت هره خوا یې ...

نور ولوله »

طالبان څه شول؟ « لنډه کيسه»

عاکف مهاجر سهار لمر ختلی وو. ماشوم سیپاره په لاس مسجد ته روان وو.جومات ته لانه وو رسېدلی چې خلکو منډې راوهلې، نعرې سورې یې وهلې، ځئ کورته لاړشئ، تښتئ. هرچاکوښښ کولو چې له بل نه ځان مخ ته کړي، کوچني ماشوم هم چټک چټک واړه واړه قدمونه اخیستل، ترکوره یې ځان په منډه ورسولو. مور یې ورته رامخته شوله ...

نور ولوله »

مطالعه ولې مهمه ده او څنګه يې دود کړو؟

study well

 محب الله آرمل زما شخصي تجربه داده چې کتاب لوستل انسان سيد لارې ته وربولي او له کږو لارو يې را ګرځوي، زه د خپل عمر هغه وخت په ياد لرم چې سواد مې زده وو خو مطالعه مې نکوله او هما غه وخت چې له نن سره پرتله کوم په ځان کې زيات توپير وينم دغه توپير چې د ...

نور ولوله »

د خوشحال قصیدي ۵۲ نه دي

 پوهیالی سیداصغر هاشمي قصیده د شرقي شاعرۍ یو له مهمو ژانرونوڅخه ده، چې له عربي ژبې نه فارسي او له فارسي نه پښتو خپله کړې ده. د پښتو ژبې پلار خوشحال خان خټک د عروضي ډولونو ټول ځیلونه په خپلو اشعارو کې وکارول، چې د قصیدو د تعداد په اړه یې لوی استاد پوهاند عبدالحی حبیبي صاحب وایي: د خوشحال ...

نور ولوله »

مورفیم او کلمه

 اربازخان ساپی مورفیم د مورفولوژي واحد دی ،او مورفولوژي د یوناني کلمو مورفو او لوجي څخه چې د شکل او صورت مانا لري جوړه شوې ده . په لغوي لحاظ دا کلمه د یوې ژبې د لفظي اشکالو دعلم ، پوهې او پېژندنې په مانا راغلې ده ؛ اوس داسې تعریف شوې : صرف د ګرامر هغه برخه ده چې ...

نور ولوله »

مرسته «لنډه کيسه»

 اسدالله بلهار جلالزی نازکې په کوچینو ګوتو کې قلم ټینګ نیولی و.اوملي بیرغ يي رسماوه چې ناڅاپه له ښوونکي سره یو بل کس هم ټولګي ته داخل شو.په لومړي میز ناستي نجلۍ په زوره وویل: ولاړسۍ!!دسپینو پوړنو وړې نجوني دمیزونو تر شا په خپلو ځایونو کې په ودریدې.په ټولګي کې ځوږ جوړشو.نجونو مخامخ خپل ښوونکي او راغلي کس ته کتل.له ...

نور ولوله »

د لیکوال یو بل فرض

 محمد قسیم ځیر چارې د موخو پنځونې دي. لیکوالي هم ددې دوي(قاعدې) څخه مستثناء نه ده. کله چې ادبي تیوریو جوړښت مونده نو ورسره سم د ادبیاتو د غایې او هدف خبره هم رامنځته شوه. چا ویل چې ادبیات د ژوند لپاره او چا د خوند په پار وبلل. همدا فکري زوایه د ډيرو مکتبونو او ادبي ایزمونو د پیداکیدو ...

نور ولوله »

لومړي باتور نقاد خوشحال خټک

khoshal khan

لیکوال او راټلوونکي: سلیمي نړیوال خوشحال خان خټک هغه لومړني باتور، زړو، شاعر او نقد کوونکي وو. چې د خپل وخت په دروان کې د ټولني په هره نیمګړتیا باندي نقد کړي دی. او هغه نیګړتیاوې چې په هر چا کې وې هغه ته یې په ډیرو میړنیو او باجریته الفاظو باندي اشاره کړي، او ننګولي یې دي .چې د ...

نور ولوله »

د حماسي ادبياتو بنسټونه

شريف الله دوست سروانيد حماسې او بدلې توپير:             حماسه (ايپيک) له بدلې (لېريک) سره په دې بيليږي چې په لېريک (بدلې) کې پاملرنه يوازي د اغيز ښندلو ـ ښودلو ، احساس او انځور ته اوښتې وي اوله ډرامې څخه بيا په دې بېليږي چې په حماسي کې وګړي د انځور ګرلخواپه کيسه او بيان کې ...

نور ولوله »

شعر دژوندپه بهیرکي

محمد سرور وکيلي شعر هغه ژبنیز لوړهنردی،چي دانسانانو په ادبي پېښه کي،په ږغیز سندریزو څانګو کي او موسیقي هنر کي خپل اوچت ځای او ښکلا لري. شعرهغه ښکارنده «پدیده»(phenomenon) ده دانسان په ژوند کي،چي دانسان شاعر ټولنیزاحساس راځلوي او د ده «دودیز» انځورپکښې څرګنده وي او ادبي کلام ئې «وده» پکښي مومي . کلاسیک شعرلرونکی د قافیي او وزن اودعروضوپر ...

نور ولوله »