د ټیګونو ارشیف : فلک پوهان

د اندلس ریاضي پوهه میرمن فاطمه المجرطیه

حامد افغان فاطمه المجریطیه د مشهور ریاضي بوهه أبو القاسم مسلمة بن أحمد المجريطى لور وه، مسلمه د ریاضي، فلکیاتو او کیمیا ټول منلی عالم په مجریط (د اوسنۍ هسپانیه مډریډ) کې زیږیدلی و، قرطبه کې یې زده کړي کړې وې او د اندلس د ریاضي پوهانو امام او سرخیل بلل کیږي، د ( الحکم المستنصر) خلیفه په زمانه کې ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان (اومه برخه)

قاري احسان عبد الرحمن الصوفي داسلامي نړۍ وتلی او عظیم فلک پوه، عبد الرحمن بن عمر مشهور په الصوفي سره، په رۍ (الراي) کې د291 هـ کال دمحرم الحرام دمیاشتي په نهمه نيټه يې دنیا ته سترګي غړولي. په عقلمندي، ښه ذکاوت او پوهي سره مشهوره و، دفلک په برخه کې ځانګړی حیثیت درلود، له اراتوستینس  (Eratosthenes) نه وروسته الصوفي ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان (شپږمه برخه)

  قاري احسان الزرقالي (420-488هـ / 1029-1095م) دپنځمي هجري پیړۍ وتلی او نامتو عالم ابو اسحاق ابراهیم بن یحیی التجیبي، دخپل وخت مشهور ریاضي او فلک پوه عالم وو، په زرقالي (په ننۍ لهجه کې ورته زرکالي او زرکلي ویلکیږي، او په لاتینیه کې (Arzachel) ورته وايې) سره مشهور وو، قرطبه يې پلارنی وطن او هلته يې نړۍ ته سترګې ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان (پنځمه برخه)

قاري احسان ابن الشاطر دشمسي نظام مبتکر او درصدګاو دډیری آلاتو مخترع  علاء الدين أبو الحسن علي بن إبراهيم بن محمد، چې په ابن شاطر (Ibn al-Shatir) سره شهرت لري، دعلم فلک او ریاضي په برخه کې زیات مشهور وو، دعمر زیاته وخت يې په دمشق کې تیر کړ، هلته يې دالوسیط په نامه ساعت هم اجاد او په جامع ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان (څلورمه برخه)

قاري احسان محمد بن موسى الخوارزمي نامتو عالم محمد بن موسی، مشهور په الخوارزمي، یو له هغو وتلیو څیرونه دی، چې دراتلونکي تاریخ او زماني مسیر يې بدل کړ، ډیری پوهان په دې نظر دي: که خوارزمي نه وای، نو انټرنیټ، کالکولیټر او دجدیدي ټکنالوژۍ آلات به هم یا نه وای،  او یا به په انساني ژوندانه کې، دا دومره ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان (دریمه برخه)

قاري احسان عمر خیام دوخت نوموتی او مشهور عالم، ساینسدان، ریاضي، فلک پوه، فلسفي، لغت پوه، فقیه او نامتو تاریخ دان عمر بن ابراهیم دعلم او عرفان په مرکز نیشابور کې، په 408هـ کې نړۍ ته سترګي غړولي، او هلته نیشابور کې په 515هـ او یا 517هـ کې له دغې پاني دنیانه کوچيدلی هم دی، کنیه يې ابو الفتح او ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان « دوهمه برخه»

قاري احسان ابو ريحان البيروني  ابو ریحان محمد بن احمد البیروني الخوارزمي دڅلورمي او پنځمي هجري پیړۍ له مشهورو او نامتو علماو نه شمیرل کیږي، د 362 هـ کال دذي الحجي په دوهمه نیټه، په خوارزم (اوسني ازبکستان) کې نړۍ ته سترګي غړولې. دوخت دوتلي فلکي عالم ابو نصر المنصور بن علي بن العراق نه يي له (970م) بیا تر ...

نور ولوله »

داسلامي نړۍ وتلي فلک پوهان

قاري احسان  ابو یوسف یعقوب بن اسحاق الکندي  (185هـ – 256هـ)  دژوند په ابتدايي وخت کي په بصره او یا کوفه کي اوسېدی، دده پلار اسحاق بن الصباح دمهدي او رشید دخلافت په زمانه کي دکوفي والي وو، له هغه وروسته کندي بغداد ته ولاړ، هلته يي زیات شهرت تر لاسه کړ، له خلیفه مامونه بیا تر متوکله پوري دوخت ...

نور ولوله »